Karaca, Sincan’daki trans mahpus ölümüyle ilgili takipsizlik kararını Bakan Gürlek’e sordu

EMEP Milletvekili Sevda Karaca, Sincan Kadın Hapishanesi’nde yaşamını yitiren trans mahpus Poyraz Esen’in ölümüne ilişkin takipsizlik kararını ve ihmalleri Bakan Akın Gürlek’e sordu.

Sincan Hapishanesindeki Trans Ölümü Bir Kez Daha Meclis Gündeminde:

Sevda Karaca İdari Sorumluluğun Yok Sayılmasını Bakan Gürlek’e Sordu

Emek Partisi (EMEP) Gaziantep Milletvekili Sevda Karaca, Sincan Kadın Hapishanesi’nde yaşamını yitiren trans mahpus Poyraz Esen’in ölümüne ilişkin soruşturmada takipsizlik kararı verilmesini Meclis gündemine taşıdı. Karaca, Adalet Bakanı Akın Gürlek’e verdiği soru önergesinde, olayda kamu görevlilerinin ihmallerine ilişkin iddiaları ve hapishanedeki uygulamaları sordu.

İhmaller zincirine rağmen takipsizlik

Poyraz Esen, Sincan Kadın Hapishanesi’nde maruz kaldığı ağır tecrit koşulları, kayıt dışı hücre hapsi ve zorla nakledildiği G-3 koğuşundaki psikolojik baskılar neticesinde 1 Aralık 2025 günü intihar girişiminde bulunmuş ve 3 Aralık 2025’te yaşamını yitirmişti. EMEP Milletvekili Sevda Karaca, konuyu Meclis gündemine taşıyarak duyurmuştu. Olayın ardından başlatılan soruşturmada kamu görevlilerin ihmalleri açığa çıksa da savcılık tarafından kovuşturmaya yer olmadığına dair karar verildi.

Poyraz’ın ölümünü bir kez daha meclis gündemine taşıyan Sevda Karaca, Poyraz’ın ailesinin avukatlarının hazırladığı rapordaki şu tespitlere yazılı soru önergesinde yer verdi:

• Poyraz ve diğer trans erkekler hapishane idaresi tarafından psikolojik baskı altındadır ve ölümünden önce de 3 gün kayıt dışı ve keyfi şekilde hücrede tutulmuştur.
• 1 Aralık günü “cinsiyet sorgulamasına” maruz bırakıldıktan sonra, trans erkeklerin mutlak izolasyon altında tutulduğu G-3 koğuşuna rızası dışında sevk edilmiştir.
• Ölümünden dakikalar önce ablasıyla yaptığı görüşmede, G-3 koğuşuna konulması nedeniyle derin bir korku ve büyük bir çaresizlik yaşadığı kayıt altına alınmıştır.
• Kamera kayıtlarına göre, gardiyanlar rutin koridor kontrolünde G-3 koğuşunu bilinçli bir şekilde atlamıştır.
• Müdahale sırasında getirilen oksijen tüplerinin hiçbiri çalışmamış, tüpü açmak için İngiliz anahtarı aranmış ve ası vakası olmasına rağmen boyunluk ancak 17 dakika sonra takılmıştır.
• Butona basılması ile ambulansın gelmesi arasında 21 dakikalık bir kayıp yaşanmış; bu süre zarfında tıbbi ekipman ve personel desteği sağlanmamış, infaz koruma memurlarıyla süreç yürütülmüştür.
• Hapishane idaresi, olayı Savcılıktan 2 gün boyunca gizlemiş ve Savcı hapishaneye geldiğinde diğer trans tanıkların Savcı ile görüşmesi engellenmiştir.

“Ölüme sebep olan yapının sorgulanması gerek”

Karaca, Adalet Bakanı Akın Gürlek’e verdiği yazılı soru önergesinde, Avukatların değerlendirmelerine de yer vererek “Rapor kapsamında ortaya konulan tespitler, yalnızca bir ölümün değil, bu ölüme sebep olan yapının sorgulanması gerektiğini göstermektedir. Zira Poyraz’ın ölümü; yalnızlaştırma, görünmezleştirme, utandırılma ve çaresiz kılınma politikalarıyla örülü bir hapishane rejiminin doğrudan sonucudur. Savcılığın şiddeti ‘yasal tedbir’, ağır ihmali ise ‘öngörülemez bir risk’ sayarak verdiği bu kararı, sorumluluğu örtbas etme gayretidir.” ifadelerini kullandı.

EMEP Milletvekili Karaca, Bakan Gürlek’ten şu sorulara yanıt istedi:

• Poyraz Esen’in 28 Kasım – 1 Aralık 2025 tarihleri arasında “yataklı revir” adı verilen hücrede, herhangi bir disiplin cezası veya yasal statü olmaksızın kayıt dışı tutulmasının yasal dayanağı nedir? Bu uygulama “kişiyi hürriyetinden yoksun kılma” suçu kapsamında değerlendirilmiş midir?
• Hapishane idaresinin, olay günü 16.31”deki rutin kontrolde diğer tüm koğuşları denetlemesine rağmen, Poyraz Esen’in bulunduğu G-3 koğuşunu hiçbir gerekçe göstermeksizin atlamasının nedeni nedir? Görevini ihmal eden personel hakkında idari bir soruşturma açılmış mıdır?
• Olay günü saat 16.42’de acil durum butonuna basılmasına rağmen, hapishane içine 100 metre mesafedeki kampüs hastanesinden ambulansın ancak 21 dakika sonra 17.03’de gelmiş olması bir ihmal değil midir?
• Müdahale sırasında getirilen oksijen tüplerinin çalışmaması ve tüpü açmak için koğuşa İngiliz anahtarı getirilmesi gibi teknik yetersizlikler hakkında bir soruşturma başlatılmış mıdır? Hapishanedeki tıbbi ekipmanların denetimi en son ne zaman yapılmıştır?
• Poyraz Esen’in rızası dışında yerleştirildiği, mutlak izolasyona dayalı ve trans mahpusların “işkence mekanı” olarak tanımladığı G-3 koğuşunun kurulma amacı ve bu koğuşun yasal statüsü nedir? Mahpuslar buraya hangi kriterlerle seçilip yerleştirilmektedir?
• Sincan Hapishanesinde özellikle trans mahpuslara yönelik uygulanan “mutlak izolasyon” ve “cinsiyet sorgulaması” gibi baskı yöntemlerine dair Bakanlığınızın bir denetim mekanizması bulunmakta mıdır?
• Ankara Batı Cumhuriyet Başsavcılığı’nın, ağır ihmal ve yapısal şiddet bulgularına rağmen verdiği kovuşturmaya yer olmadığına dair kararına karşı Bakanlığınızca bir inceleme başlatılacak mıdır?
• Bakanlığınızca söz konusu olaya dair idari bir soruşturma başlatılmış mıdır? Sonucu nedir?
• Son 5 yıl içerisinde hapishanelerde yaşanan ve “ihmal” iddiasıyla gündeme gelen intihar vakalarının kaçında kamu görevlileri hakkında dava açılmış, kaçında “kovuşturmaya yer olmadığı” kararı verilmiştir?